Ажырасу – ересектердің шешімі. Ал оның салдарын көбіне бала көтереді. Психологтар бала үшін ең ауыр соққының өзі емес, ата-ананың ажырасудан кейінгі мінез-құлқы екенін айтады. Демек, жағдайды жұмсартуға да, ушықтыруға да себеп – үлкендердің таңдауы.
1. Баланы «таңдауға» мәжбүрлемеу
«Әкеңе барасың ба, әлде менімен қаласың ба?» деген сұрақтың өзі – психологиялық қысым. Бала екі ата-анасын да жақсы көреді. Оны біреуінен бас тартуға итермелеу – ішкі қақтығыс тудырады.
Бала ата-анасының арасындағы емес, олардың махаббатының нәтижесі екенін сезінуі тиіс.
2. Бір-бірін жамандамау
Ажырасқаннан кейін ашу, реніш, өкпе болуы мүмкін. Бірақ баланың көзінше әкені не ананы жамандау – баланың өзін кемсітуге тең. Себебі бала екі ата-ананың да жалғасы.
«Сенің әкең сондай…» деген әрбір ауыр сөз – баланың жүрегіне тиеді.
3. Тұрақтылық қалыптастыру
Ажырасудан кейін баланың өмірінде тым көп өзгеріс болады: бір үй, екі үй, жаңа тәртіп, жаңа эмоция. Осындай кезде ең керегі – тұрақтылық.
Белгілі бір көру кестесі, нақты уәде, орындалатын сөз – баланың қауіпсіздік сезімін сақтайды. Егер әке сенбіде келем десе, міндетті түрде келуі керек. Сенім бір рет сынған балада қорқыныш орнығады.
4. «Сен кінәлі емессің» деп айту
Көп бала ата-анасының ажырасуына өзін іштей кінәлі сезінеді. Әсіресе ұрыс-керіс оның көз алдында болса. Сондықтан бұл сөзді ашық айту маңызды:
«Бұл – біздің шешіміміз. Сенің ешқандай кінәң жоқ.»
Бұл сөйлем баланың ішкі жарасын азайтады.
5. Жаңа қарым-қатынаста асықпау
Жаңа жұбай, жаңа адам – бала үшін тағы бір стресс. Сондықтан жаңа қатынасты баланың психологиялық дайындығын ескеріп бастау керек. Балаға уақыт қажет. Оның сезімін жоққа шығаруға болмайды.
Ажырасу – отбасының формасы өзгергені. Бірақ ата-ана мәртебесі өзгермейді.
Балаға ең керегі – екі үй емес, екі жүректің жауапкершілігі. Егер ата-ана өз ренішін баланың болашағынан жоғары қоймаса, ажырасу оның тағдырын міндетті түрде күйретпейді.
Ең бастысы – бала өзін сүйікті, қорғалған және қажет сезінуі керек. Сол сезім сақталса, психика да сақталады.
