Үйдегі робот — күтуші ме, әлде көмекші ме?
Мақалада келешектегі тұрмыстық роботтардың мүмкіндігі нақты мысалдар арқылы сипатталады. Таңертең қарт адамды төсектен абайлап тұрғызатын, киінуге көмектесетін күтуші-робот, балалар бөлмесіндегі шашылған ойыншықтарды жинап, кірді реттеп қоятын ақылды машина — бұлардың барлығы зертханалық эксперимент емес, іске асуға жақын технологиялар.
Алайда автор атап өткендей, адам өмірінің бейберекет, күтпеген сәттерге толы болуы робототехника үшін ең үлкен сынақ. Робот тек бағдарламаға ғана емес, жағдайды сезе алатын, бейімделетін жүйеге айналуы тиіс.
«Қол» мәселесі: роботты адамға жақындататын ең қиын деталь
Scientific American мақаласының басты тақырыптарының бірі — робот қолы. Адам қолы 27 сүйек пен ондаған бұлшықеттен тұратын күрделі механизм. Зерттеушілердің айтуынша, затты ұстап тұру ғана емес, оның қаттылығын, жұмсақтығын, сырғымалылығын сезіну — роботтар үшін ең қиын міндеттердің бірі.
Осы мақсатта Стэнфорд университетінің ғалымдары DenseTact атты сезгіш сенсор әзірлеген. Ол роботқа «тиіп тұрған» заттың пішіні мен құрылымын көруге мүмкіндік береді. Мұндай технологияның арқасында робот жібек матаның неше қабат екенін, құлпынайды мыжып алмай ұстау керегін ажырата алады.
Ас үйдегі және кір жуатын бөлмедегі шынайы сынақтар
Мақала авторы роботтардың әлі де қателікке жиі ұрынатынын жасырмайды. Мәселен, ас үйде ыдыс жуатын робот көп адамның назарында қалып, сенсорлар арқылы қоршаған ортаны «тани алмай», істен шыққан. Бұл — роботтар үшін әлеуметтік орта да күрделі фактор екенін көрсетеді.
Ғалымдар мұндай мәселені жасанды интеллектті жиі «көрерменмен» жұмыс істеуге үйрету арқылы шешуге болады деп санайды.
Мұхит түбіндегі серіктес: OceanOne
Материалда ерекше назар аудартатын кейіпкер — OceanOne атты антропоморфты суасты роботы. Ол 1000 метр тереңдікке дейін сүңгіп, адам қолы жетпейтін тарихи жәдігерлерді зақымдамай ұстай алады. Роботтың жұмсақ саусақтары мен кері байланыс жүйесі операторға затты өз қолымен ұстағандай сезім береді.
Ғалымдардың пікірінше, мұндай роботтар болашақта теңіз экологиясын зерттеуде, суасты археологиясында таптырмас құралға айналады.
Роботтар — адамды алмастыра ма, әлде толықтыра ма?
Scientific American авторы түйіндегендей, роботтардың басты мақсаты — адамды ығыстыру емес, қауіпті, ауыр немесе бірсарынды жұмыстарды өз мойнына алу. Дегенмен, техника қаншалықты дамыса да, оны шынайы өмірге бейімдеу — ұзақ әрі күрделі процесс.
Мақала соңында автор бір маңызды ой айтады:
«Роботтар қаншалықты ақылды болса да, ең күрделі жүйе — адам қоғамының өзі».
Сондықтан адам мен роботтың болашақтағы қарым-қатынасы технологиялық жетістіктен гөрі, сенім мен үйлесімге көбірек тәуелді болмақ.