Түркістан облысы – халық саны көп, еңбек миграциясы белсенді жүретін өңірлердің бірі. Сонымен қатар облыстың шекаралық аймақта орналасуы да бұл мәселенің маңызын арттырады. Осыған байланысты құқық қорғау органдары, мемлекеттік мекемелер және қоғамдық ұйымдар адам саудасының алдын алу бойынша бірлескен іс-шараларды тұрақты түрде жүзеге асыруда.
Соңғы жылдары облыста адам саудасына қарсы күрес бағытындағы профилактикалық жұмыстар күшейтілді. Ең алдымен халық арасында ақпараттық-түсіндіру шаралары кеңінен ұйымдастырылуда. Мектептерде, колледждерде және жоғары оқу орындарында арнайы кездесулер өткізіліп, жастарға қауіпсіз еңбек миграциясы, жалған жұмыс ұсыныстарының қаупі және адам құқықтары туралы ақпарат беріледі. Бұл шаралардың басты мақсаты – азаматтарды сақтыққа шақырып, заңсыз әрекеттердің құрбаны болудан қорғау.
Қазіргі таңда интернет пен әлеуметтік желілер арқылы жалған жұмыс ұсыныстары жиі таралады. Кей жағдайда азаматтар жоғары жалақы немесе шетелде жұмыс істеу мүмкіндігіне сеніп, алаяқтардың құрбаны болып жатады. Осыған байланысты Түркістан облысының құқық қорғау органдары тұрғындарға ресми емес жұмыс ұсыныстарына сақтықпен қарауды ескертеді. Азаматтарға келісімшартсыз жұмысқа орналаспау, жеке құжаттарын бөгде адамдарға бермеу және күмәнді хабарландыруларға сенбеу жөнінде кеңестер беріледі.
Облыста адам саудасына қарсы күрес бағытында полиция қызметкерлері арнайы рейдтік шаралар ұйымдастырады. Қонақүйлерде, жалдамалы пәтерлерде және еңбек күші жиі тартылатын орындарда тексеру жұмыстары жүргізіледі. Мұндай шаралар заңсыз әрекеттердің алдын алуға және күдікті жағдайларды ерте анықтауға мүмкіндік береді. Сонымен қатар құқық қорғау органдары халықаралық ұйымдармен және көршілес аймақтармен бірлескен жұмыстар жүргізіп келеді.
Адам саудасының алдын алуда үкіметтік емес ұйымдардың да рөлі ерекше. Түркістан облысында түрлі қоғамдық қорлар мен әлеуметтік орталықтар азаматтарға құқықтық және психологиялық көмек көрсетеді. Арнайы сенім телефондары жұмыс істеп, қиын жағдайға тап болған адамдарға тегін кеңес беріледі. Бұл қолдау жүйесі азаматтардың қауіпсіздігін арттыруға және олардың құқықтарын қорғауға мүмкіндік береді.
Жастарды жұмыспен қамту мәселесі де адам саудасының алдын алуда маңызды рөл атқарады. Себебі жұмыссыздық пен әлеуметтік қиындықтар адамдарды күмәнді ұсыныстарға сенуге итермелеуі мүмкін. Осыған байланысты облыста жастар кәсіпкерлігін дамыту, жаңа жұмыс орындарын ашу және кәсіби білім беру бағытында мемлекеттік бағдарламалар жүзеге асырылуда. Жастар ресурстық орталықтары арқылы жұмыс жәрмеңкелері ұйымдастырылып, азаматтарға заңды еңбек нарығы туралы ақпарат беріледі.
Әйелдер мен балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету де басты назарда. Түркістан облысында әлеуметтік қызметтер мен дағдарыс орталықтары жұмыс істейді. Мұнда қиын жағдайға тап болған азаматтарға уақытша баспана, психологиялық көмек және құқықтық қолдау көрсетіледі. Бұл орталықтардың қызметі қоғамдағы әлеуметтік тұрақтылықты нығайтуға ықпал етеді.
Қазіргі таңда цифрлық технологиялар адам саудасына қарсы күрес жұмыстарын жетілдіруге көмектесуде. Әлеуметтік желілерде түсіндіру бейнероликтері жарияланып, халыққа арналған ақпараттық материалдар таратылады. Сонымен қатар азаматтар құқық қорғау органдарына онлайн түрде шағым түсіріп, кеңес ала алады. Мұндай ашық байланыс халық сенімін арттыруға мүмкіндік береді.
Түркістан облысында адам саудасының алдын алу бағытындағы жұмыстардың басты ерекшелігі – профилактикаға басымдық берілуі. Құқық қорғау органдары тек қылмысты анықтаумен ғана шектелмей, оның алдын алу шараларын күшейтіп келеді. Халықтың құқықтық сауаттылығын арттыру, жастарды қолдау және қауіпсіз еңбек мәдениетін қалыптастыру – осы бағыттағы маңызды қадамдардың бірі.
Сондай-ақ, былтыр Түркістан облысы полиция департаменті Ұйымдасқан қылмысқа қарсы күрес басқармасының қызметкерлері облыстық жастар орталығы мен "Сана сезім" қоғамдық бірлестігінің өкілдері және еріктілермен бірлесіп Дүниежүзілік адам саудасына қарсы күрес күніне арналған "Адам саудасына қарсы бірігейік!" республикалық ақпараттық науқанын өткізді.
Акция аясында полицейлер адамдар көп шоғырланатын жерлер мен ауқымды маңызы бар көшелерде сенім телефондары жазылған ақпараттық жадынамалар таратты. Сондай-ақ адам саудасына байланысты тәуекелдер туралы халықтың хабардарлығын арттыруға бағытталған құқықтық сипаттағы кеңес беру жұмысын жүргізді.
Өз кезегінде тәртіп сақшылары мұндай іс-шараларды өткізу халықтың құқықтық сауаттылығын арттырып, мәдениетін қалыптастыруға ықпал ететінін атап өтті. Әрбір азамат адам саудасына қарсы күреске өз үлесін қоса алады, егер адам саудасына қатысты күдік болса, дереу ішкі істер органдарына хабарласыңыз.
«Дүниежүзілік адам саудасына қарсы күрес күні бүкіл әлем бойынша миллиондаған адамдарға әсер ететін мәселені еске салады. Күш біріктіру арқылы біз қауіпсіз әлем құра аламыз. Бұл күресте әркім маңызды рөл атқара алады! - деді ҰҚҚКБ бастығы полиция полковнигі Ғ.Тұрысбеков.
Айта кетелік, адам саудасы мәселесі қазіргі өркениетті қоғамда да әлемнің басты проблемаларының бірі. Бейресми деректерге сәйкес әлемдегі үшінші ірі заңсыз бизнес түріне адам саудасы жатады. Болжам бойынша оның жылдық тауар айналымы 10-15 млрд. АҚШ долларын құрайды. Бұл болжам ғана. Өйткені нақты мәліметке қол жеткізу әзірге мүмкін емес. БҰҰ мәліметінше жаһандық адам саудасының көпшілігі Балқан түбегінде, ТМД елдерінде, Оңтүстік Америка құрлығында, Орталық Еуропада, Африкада, Шығыс Азияда орын алады екен.Ал әлемдегі адам саудасы құрбандарының 70 пайыздан астамын нәзік жандылар, яғни әйелдер мен қыздар құрайды. Ал жалпы құрбандардың үштен бірі балаларға қатысты екен.
