Араб елдері 200 млрд доллардан айырылуы мүмкін – БҰҰ

БҰҰ-ның жаңа зерттеуі көрсеткендей, АҚШ пен Израильдің Иранға қарсы соғысы Таяу Шығыс елдерінің экономикасына шамамен 200 млрд доллар көлемінде өсу жоғалтумен бағалануы мүмкін.

Аналитиктердің есептеуінше, соғыс салдарынан араб елдері ішкі жалпы өнімнің (ІЖӨ) 120 млрд-тан 194 млрд долларға дейін жоғалту қаупі бар.

БҰҰ-ның Даму бағдарламасы бірнеше сценарий жасап, қақтығыстың аймақ мемлекеттеріне ықтимал әсерін бағалаған. Зерттеу авторлары атап өткендей, тіпті соғыстың салыстырмалы түрде тез аяқталуы жағдайында да экономикалық салдары сезіледі.

Мүмкін салдарлардың қатарында – жұмыссыздық деңгейінің төрт пайыздық тармаққа өсуі, шамамен 3,6 млн жұмыс орнын жоғалту және кедейлік шегінде өмір сүретін адамдар санының тағы 4 млн-ға артуы бар.

Ең үлкен шығындарды Персид шығанағы араб мемлекеттері кеңесінің елдері мен Левант аймағы көтеруі мүмкін – осы аймақтарда ІЖӨ төмендеуі әрқайсысында 5,2%-дан асады деп болжануда.

Қақтығыс екінші айға созылған, ол энергетикалық ресурстардың бағасын күрт көтеріп, әлемдік экономиканың тұрақсыздығын күшейтті. БҰҰ-ның алдыңғы есебі Ормуз бұғазының толық жабылуы азық-түлік пен тыңайтқыш бағасының өсуіне әкелуі мүмкін екенін ескерткен, бұл әсіресе кедей елдерге ауыр тиеді.

Таяу Шығыстағы жағдайдың ушығуы Ормуз бұғазы арқылы жүруді шамамен 90%-ға қысқартты. Бұл маршрут әлемдік мұнайдың шамамен 20%-ын және сұйытылған табиғи газдың елеулі бөлігін тасымалдайды.